ટૂંક સમયમાં જ વડોદરાથી નવસારી સુધી નવો એક્સપ્રેસ વે ચાલુ થવાની સંભાવના?

દિલ્હી-મુંબઈ એક્સપ્રેસવે (NE-4) એ ભારતનો સૌથી લાંબો અને અત્યાધુનિક હાઈવે પ્રોજેક્ટ છે. આ એક્સપ્રેસવે દેશના બે મુખ્ય આર્થિક કેન્દ્રો—રાજધાની દિલ્હી અને આર્થિક રાજધાની મુંબઈ—ને જોડે છે.

આ પ્રોજેક્ટની વિગતો નીચે મુજબ છે:

1. પ્રોજેક્ટની મુખ્ય વિશેષતાઓ

• કુલ લંબાઈ: આશરે 1,386 કિમી.

• લેન: હાલમાં 8 લેન (ભવિષ્યમાં ટ્રાફિક વધતા 12 લેન સુધી વિસ્તૃત કરી શકાય તેવું આયોજન).

• સમયની બચત: પહેલા દિલ્હીથી મુંબઈ જતા 24 કલાક લાગતા હતા, જે હવે ઘટીને માત્ર 12 થી 13 કલાક થઈ જશે.

• રાજ્યો: આ હાઈવે 5 રાજ્યોમાંથી પસાર થાય છે: દિલ્હી, હરિયાણા, રાજસ્થાન, મધ્યપ્રદેશ અને ગુજરાત.

2. ગુજરાત સેક્શનની સ્થિતિ (Status in Gujarat)

ગુજરાતમાં આ એક્સપ્રેસવેની લંબાઈ આશરે 423 કિમી છે. તેના મુખ્ય અપડેટ્સ:

• દાહોદ – પંચમહાલ – વડોદરા: આ હિસ્સો મોટાભાગે પૂર્ણ થઈ ગયો છે અને વાહનવ્યવહાર માટે ખુલ્લો છે.

• વડોદરા – ભરૂચ: 86 કિમીનો આ પટ્ટો ફેબ્રુઆરી 2024 થી કાર્યરત છે.

• ભરૂચ – અંકલેશ્વર (નર્મદા નદી પર બ્રિજ): નર્મદા નદી પર બનેલો ‘એક્સ્ટ્રાડોઝ્ડ સ્પાન બ્રિજ’ એન્જિનિયરિંગનો અદભુત નમૂનો છે.

• અંકલેશ્વર – સુરત – નવસારી: પેકેજ-5 (અંકલેશ્વર-કીમ) નું કામ માર્ચ 2026 સુધીમાં પૂર્ણ થવાની ધારણા છે.

• વલસાડ – વાપી: જમીન સંપાદન અને વન વિભાગની મંજૂરીઓને કારણે અહીં કામ હજુ પ્રગતિમાં છે.

3. સુવિધાઓ અને ટેકનોલોજી

• વે-સાઇડ એમિનિટીઝ: દર 50 કિમીએ પેટ્રોલ પંપ, હોટલ, રેસ્ટોરન્ટ અને હેલિપેડ જેવી સુવિધાઓ.

• એનિમલ અન્ડરપાસ: વન્યજીવોને રસ્તો ક્રોસ કરવામાં તકલીફ ન પડે તે માટે એશિયાનો પ્રથમ ‘એનિમલ ઓવરપાસ’ અહીં બનાવવામાં આવ્યો છે.

• ઈલેક્ટ્રિક લેન: ભવિષ્યમાં આ હાઈવે પર ઈલેક્ટ્રિક ટ્રક અને બસ ચલાવવા માટે અલગ લેન બનાવવાનું આયોજન છે.

4. આર્થિક મહત્વ

• ઔદ્યોગિક વિકાસ: આ એક્સપ્રેસવે જે વિસ્તારોમાંથી પસાર થાય છે ત્યાં લોજિસ્ટિક્સ પાર્ક અને સ્માર્ટ સિટી વિકસાવવામાં આવી રહ્યા છે.

• ઈંધણની બચત: અંતર ઘટવાને કારણે દર વર્ષે લાખો લિટર ઈંધણની બચત થશે અને પ્રદૂષણ ઘટશે.

દિલ્હી-મુંબઈ એક્સપ્રેસવે (NE-4) ના અમદાવાદથી મુંબઈ વચ્ચેના રૂટની વર્તમાન સ્થિતિ, પેકેજ અને ઓપનિંગ વિગતો નીચે મુજબ છે.

નોંધનીય છે કે અમદાવાદથી મુંબઈ જવા માટે મુસાફરો પહેલા અમદાવાદ-વડોદરા એક્સપ્રેસવે (NE-1) નો ઉપયોગ કરે છે અને ત્યારબાદ વડોદરાથી દિલ્હી-મુંબઈ એક્સપ્રેસવેમાં જોડાય છે.

વડોદરા થી મુંબઈ સેક્શન (પેકેજ વાઈઝ સ્ટેટસ – જાન્યુઆરી 2026)

આ સેક્શન કુલ ૧૩ પેકેજ માં વહેંચાયેલું છે. જેમાં ગુજરાતમાં ૧૦ અને મહારાષ્ટ્રમાં ૩ પેકેજ છે.

• મુખ્ય અડચણ: અંકલેશ્વર થી કીમ વચ્ચેનો પેકેજ-5 નો હિસ્સો હજુ પૂર્ણ થયો નથી, જેને કારણે વડોદરાથી સુરત સુધીનો સીધો પ્રવાસ ખોરવાઈ રહ્યો છે. આ સેક્શન માર્ચ 2026 સુધીમાં પૂર્ણ થવાની ધારણા છે.

• દક્ષિણ ગુજરાત: નવસારી (ખારેલથી પેકેજ 8, 9 અને 10) મહારાષ્ટ્ર બોર્ડર સુધીના કામમાં જમીન સંપાદન અને કોન્ટ્રાક્ટ બદલાવાને કારણે વિલંબ થયો છે, જે હવે 2027-28 સુધીમાં પૂર્ણ થઈ શકે છે.

• અમદાવાદ લિંક: અમદાવાદથી વડોદરા (NE-1) ઓપન છે. વડોદરા પાસે પ્રતાપનગર અને ડોડકા ખાતે ઇન્ટરચેન્જ દ્વારા દિલ્હી-મુંબઈ એક્સપ્રેસવે સાથે જોડાણ કરવામાં આવ્યું છે.

ઓપન થયેલા મુખ્ય સેક્શન (ગુજરાતમાં):

1. વડોદરા – ભરૂચ (૮૬ કિમી): ૨૨ ફેબ્રુઆરી, ૨૦૨૪ થી જનતા માટે ખુલ્લું છે.

2. દાહોદ – ગોધરા – વડોદરા: આ સેક્શનના મોટાભાગના કામ પૂર્ણ થઈ ગયા છે અને તે મધ્ય પ્રદેશ બોર્ડર સાથે સીધું જોડાણ પૂરું પાડે છે.

૧. સ્પીડ લિમિટ (Speed Limit)

આ ભારતનો સૌથી ઝડપી એક્સપ્રેસવે છે, જે હાઈ-સ્પીડ ડ્રાઈવિંગ માટે ડિઝાઈન કરવામાં આવ્યો છે.

• હળવા વાહનો (કાર/SUV): મહત્તમ 120 કિમી/કલાક.

• ભારે વાહનો (બસ/ટ્રક): મહત્તમ 80 થી 100 કિમી/કલાક (વિસ્તાર મુજબ).

સાવચેતી: એક્સપ્રેસવે પર દર થોડા અંતરે સ્પીડ કેમેરા લગાવવામાં આવ્યા છે. જો તમારી સ્પીડ 120 થી ઉપર જશે, તો ઓટોમેટિક ઈ-ચલાણ સીધું તમારા રજિસ્ટર્ડ મોબાઈલ નંબર પર આવી જશે.

૨. ટોલ ટેક્સની ગણતરી (Toll Tax)

દિલ્હી-મુંબઈ એક્સપ્રેસવે પર “Pay as you go” સિસ્ટમ અમલમાં છે. એટલે કે, તમે જેટલા કિમી મુસાફરી કરશો, તેટલો જ ટેક્સ લાગશે.

• ગણતરી: સરેરાશ 2.19 રૂપિયા પ્રતિ કિમી (કાર માટે).

• સિસ્ટમ: અહીં કોઈ સ્ટોપિંગ ટોલ પ્લાઝા નથી. એન્ટ્રી અને એક્ઝિટ પોઈન્ટ પર હાઈ-ટેક કેમેરા અને FASTag રીડર્સ લાગેલા છે, જે વાહન ચાલતું હોય ત્યારે જ ટોલ કાપી લે છે.