અમેરિકાએ હોર્મુઝની સામુદ્રધુની પર અસરકારક રીતે સંપૂર્ણ નિયંત્રણ મેળવ્યું

• ઈરાન સાથેના તણાવ વચ્ચે ૧૦ કરોડ બેરલ તેલ સુરક્ષિત પસાર કરાયું.

• યુએસ દળોએ ગુપ્ત ‘પ્રોજેક્ટ ફ્રીડમ’ હેઠળ વ્યાપારી જહાજોને સુરક્ષા આપી.

  ઓમાનના અખાતમાં ઈરાની તેલ લઈ જતું વધુ એક ટેન્કર નિષ્ક્રિય કરાયું.

• એપ્રિલથી શરૂ થયેલી નાકાબંધી દરમિયાન અત્યાર સુધી ૮ જહાજો અટકાવાયા.

વોશિંગ્ટન, ૧૧ જૂન : યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સે ઈરાન સાથેના તણાવ છતાં વ્યૂહાત્મક રીતે મહત્વપૂર્ણ એવા હોર્મુઝની સામુદ્રધુની (Strait of Hormuz) પર અસરકારક રીતે નિયંત્રણ મેળવી લીધું છે અને આ જળમાર્ગ દ્વારા ૧૦ કરોડ (૧૦૦ મિલિયન) બેરલથી વધુ તેલની અવરજવરને ગુપ્ત રીતે સુરક્ષિત કરી છે, તેમ યુદ્ધ સચિવ (Secretary of War) પીટ હેગસેથે જણાવ્યું છે.

બુધવારે (સ્થાનિક સમય મુજબ) ફ્લોરિડામાં યુએસ સેન્ટ્રલ કમાન્ડ (CENTCOM) ના મુખ્ય મથક ખાતે પત્રકારો સાથે વાત કરતા, હેગસેથે મોટાભાગે અપ્રગટ રાખવામાં આવેલા એક નૌકા સૈન્ય ઓપરેશનની નવી વિગતો જાહેર કરી હતી. તેમણે આ ઓપરેશનને તેહરાન પર દબાણ જાળવી રાખીને વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ ઉર્જા માર્ગોમાંથી એકને ખુલ્લો રાખવાના પ્રયાસ તરીકે વર્ણવ્યું હતું.

“પ્રોજેક્ટ ફ્રીડમ (Project Freedom) — હોર્મુઝની સામુદ્રધુનીમાંથી જહાજો પસાર કરવાનો વિચાર — ક્યારેય અટક્યો ન હતો, તે બસ ગુપ્ત રીતે ચાલી રહ્યો હતો,” હેગસેથે કહ્યું. “કેટલીક બાબતો એવી છે જે જનતા જાણે છે અને કેટલીક બાબતો નથી જાણતી, પરંતુ આખરે, અમે હોર્મુઝની સામુદ્રધુનીમાંથી પસાર થતા વ્યાપારી જહાજોને સુરક્ષા આપી રહ્યા છીએ.”

પેન્ટાગોનના વડાના જણાવ્યા અનુસાર, આ ઓપરેશનને કારણે અમેરિકાના સંરક્ષણ હેઠળ આ સાંકડા જળમાર્ગમાંથી ૧૦ કરોડ બેરલથી વધુ તેલ સફળતાપૂર્વક પસાર થઈ શક્યું છે.

“આખરે, રાષ્ટ્રપતિએ જાહેરાત કરી હતી તે મુજબ અમે હોર્મુઝની સામુદ્રધુનીમાંથી પસાર થતા વ્યાપારી જહાજોનું રક્ષણ કરી રહ્યા છીએ, જે અંતર્ગત ૧૦ કરોડ બેરલથી વધુ તેલનો જથ્થો પસાર થયો છે અને મધ્યરાત્રિએ પણ અમેરિકા દ્વારા સુરક્ષિત રીતે વધુ જથ્થો પસાર કરાયો છે, જેને ઈરાન રોકી શકે તેમ નથી,” હેગસેથે ઉમેર્યું, “તેઓ તેને જોઈ શકતા નથી, અને તેઓ તેને રોકી શકતા નથી.”

સચિવે આ મિશનને આંતરરાષ્ટ્રીય શિપિંગને સુરક્ષિત રાખવાની સાથે ઇરાની તેલની નિકાસ પર પ્રતિબંધ મૂકવાના અમેરિકાના વ્યાપક પ્રયાસો સાથે સાંકળ્યું હતું.

સેન્ટકોમ (CENTCOM) એ બુધવારે અલગથી જણાવ્યું હતું કે યુએસ દળોએ ઇરાની તેલનું પરિવહન કરવાનો પ્રયાસ કરી રહેલા અન્ય એક ટેન્કરને નિષ્ક્રિય (disabled) કરી દીધું છે. ઓમાનના અખાતમાંથી પસાર થતી વખતે પલાઉનો ધ્વજ ધરાવતા ટેન્કર ‘M/T સેટેબેલો’ (M/T Settebello) ના ક્રૂ મેમ્બર્સે અમેરિકી દળોની સૂચનાઓની વારંવાર અવગણના કર્યા બાદ તેના પર ચોક્કસ નિશાન સાધીને હુમલો કરવામાં આવ્યો હતો.

સેન્ટકોમના જણાવ્યા અનુસાર, એપ્રિલમાં નાકાબંધી (blockade) શરૂ થઈ ત્યારથી યુએસ દળોએ સૂચનાઓનું પાલન ન કરનારા ૮ જહાજોને નિષ્ક્રિય કર્યા છે, ૧૩૪ જહાજોના માર્ગ બદલ્યા છે અને માનવતાવાદી સહાય લઈ જતા ૪૨ જહાજોને આગળ વધવાની મંજૂરી આપી છે.

હેગસેથે દલીલ કરી હતી કે અમેરિકાની સૈન્ય કાર્યવાહીએ ખાડી (Gulf) વિસ્તારમાં સત્તાના સંતુલનને મૂળભૂત રીતે બદલી નાખ્યું છે.

તેમણે પ્રશ્ન કર્યો કે, “જો આપણી નાકાબંધી લોખંડી (ironclad) હોય, જે વાસ્તવમાં છે જ, અને આપણે હોર્મુઝની સામુદ્રધુનીમાં વ્યાપારી જહાજોની અવરજવર કરાવી શકવા સક્ષમ હોઈએ, તો હોર્મુઝની સામુદ્રધુની પર કોનું નિયંત્રણ છે? યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ ઑફ અમેરિકા હોર્મુઝની સામુદ્રધુની પર નિયંત્રણ ધરાવે છે.”

તેમણે ઉમેર્યું કે યુએસ દળોએ ઇરાનની લશ્કરી ક્ષમતાઓ સામે સૈન્ય કાર્યવાહી સાથે દરિયાઈ કામગીરીનું સફળ સંયોજન કર્યું છે.

“યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ મિલિટરીએ સેન્ટ્રલ કમાન્ડ સાથે મળીને તેમની નૌકાસેના, વાયુસેના, એર ડિફેન્સ અને તેમની પાવર પ્રોજેક્શન ક્ષમતાઓ સાથે જે કર્યું છે, તેને પણ આમાં ઉમેરો,” હેગસેથે કહ્યું. “આ ખાતાવહી (ledger) પરથી આપણે બરાબર જાણીએ છીએ કે કોણ મજબૂત સ્થિતિમાં છે અને કોણ નથી.”