ઈડીએ આ વર્ષે ધરપકડ ઓછી કરી, પણ રેકોર્ડ મૂલ્યની સંપત્તિ જપ્ત કરી

નવી દિલ્હી, રાજકીય સોપારી ફોડવાના આક્ષેપો વચ્ચે ઇડીએ આ વર્ષે ધરપકડો ઓછી કરી છે. જોકે તેણે જપ્ત કરેલી સંપત્તિનું મૂલ્ય રેકોર્ડ સ્તરે રહ્યું છે. મની લોન્ડરિંગ કેસોમાં ઇડી દ્વારા કરવામાં આવેલી ધરપકડોમાં ૨૦૨૬ના નાણાંકીય વર્ષ દરમિયાન આશરે ૨૭ ટકા ઘટાડો નોંધાયો છે, પરંતુ આ સમયગાળા દરમ્યાન જપ્ત કરાયેલ સંપત્તિનું મૂલ્ય રૂ. ૮૧,૦૦૦ કરોડના રેકોર્ડ સ્તરે નોંધાયું છે જે અત્યાર સુધીની સૌથી મોટી રકમ ગણાય છે, એમ સત્તાવાર રીતે બહાર પડાયેલી આંકડાકીય માહિતીમાં જણાવાયું છે.

કેન્દ્રીય એજન્સીએ પ્રિવેન્શન ઓફ મની લોન્ડરિંગ એક્ટ અંતર્ગત હાથ ધરેલા સર્ચ અથવા દરોડાઓ ૩૧ માર્ચે સમાપ્ત થયેલા ૨૦૨૫-૨૬ નાણાકીય વર્ષ દરમિયાન લગભગ બમણા થઈ ૨,૮૯૨ સુધી પહોંચી ગયા। આ એક્ટ હેઠળ ઇડી પાસે ગુનાઇત પ્રવૃત્તિઓથી કમાયેલી સંપત્તિની વ્યાખ્યા, ધરપકડ, સર્ચ અને જપ્તી તેમજ સંપત્તિ અટેચમેન્ટ જેવા વ્યાપક અધિકારો છે.

આ કાયદાની જોગવાઈઓ હેઠળ જામીન મેળવવા પણ અત્યંત મુશ્કેલ બને છે, કારણ કે અદાલતને આરોપી નિર્દાેષ છે અને જામીન દરમિયાન ફરી ગુનો નહીં કરે તેવી ખાતરી થવી જરૂરી છે.ગત નાણાકીય વર્ષ દરમિયાન, ઇડીએ છેતરપિંડીનો ભોગ બનેલાં પીડિતોને જપ્ત કરેલી સંપત્તિ પરત અપાવવાના પોતાના લક્ષ્યને બમણું પાર કર્યું હતું.

એજન્સીએ આ સમયગાળા દરમિયાન ૩૨,૦૦૦ કરોડ રૂપિયાથી વધુ મૂલ્યની સંપત્તિ પરત કરી હતી, જ્યારે એપ્રિલ ૨૦૨૫માં અને ૨૦૨૬ની શરૂઆતમાં ૧૫,૦૦૦ કરોડ રૂપિયાનું લક્ષ્ય નક્કી કરવામાં આવ્યું હતું.૨૦૨૫-૨૬ના વાર્ષિક અહેવાલમાં દર્શાવેલાં આંકડાઓ અનુસાર જાણવા મળ્યું કે આ વર્ષે ઇડીએ ૧૫૬ લોકોને ધરપકડ કરી હતી. ૨૦૨૪-૨૫માં આ આંકડો ૨૧૪ અને ૨૦૨૩-૨૪માં ૨૭૨ હતો, એટલે આશરે ૨૭ ટકા ઘટાડો નોંધાયો છે.

ઇડીના અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે એજન્સી દ્વારા “વધુ સચોટ અને પુરાવા આધારિત તપાસ” હાથ ધરવાના કારણે ધરપકડોની સંખ્યામાં ઘટાડો નોંધાયો છે.એક જ વર્ષમાં અત્યાર સુધીના “સર્વાેચ્ચ” પ્રોવિઝનલ એટેચમેન્ટ (નાણાંકીય વર્ષ ૨૦૨૬) વિશે વિગત આપતા — જેમાં ૭૧૨ આદેશો હેઠળ ૮૧,૪૨૨ કરોડ રૂપિયાની સંપત્તિ જપ્ત કરવામાં આવી, જે મૂલ્યમાં ૧૭૧ ટકાનો વધારો દર્શાવે છે — એજન્સીએ જણાવ્યું કે આ પ્રક્રિયા ગુનેગારોને ગેરકાયદે કમાણીથી વંચિત રાખવાનું મહત્વપૂર્ણ સાધન છે.

તુલનાત્મક રીતે, વર્ષ ૨૦૨૫ દરમિયાન ૪૬૧ પ્રોવિઝનલ એટેચમેન્ટ આદેશો હેઠળ ૩૦,૦૩૬ કરોડ રૂપિયાની સંપત્તિ ળિઝ કરવામાં આવી હતી। આવા એટેચમેન્ટ આદેશો પ્રાથમિક હોય છે અને ઁસ્ન્છ હેઠળની અર્ધ-ન્યાયિક સંસ્થા દ્વારા પુષ્ટિ કરવામાં આવે છે. ટેલિવિઝન અને અખબારોમાં વ્યાપક રીતે આવરી લેવાતા ઈડ્ઢના દરોડાઓ હ્લરૂ૨૬માં બમણા કરતાં વધુ થઈ ૨,૮૯૨ સુધી પહોંચી ગયા, જ્યારે અગાઉના વર્ષમાં આ આંકડો ૧,૪૯૧ હતો.SS1MS