ઈરાનની દરિયાઈ ઈન્ટરનેટ કેબલ કાપવાની ધમકીની ભારતને કેવી અસરો થઈ શકે છે?

જો ઈરાન પાસેના દરિયાઈ વિસ્તારમાં (ખાસ કરીને પર્શિયન ગલ્ફ અને રેડ સી કનેક્ટિવિટીના રૂટ પર) FALCON, GBICS, 2Africa અને SeaMeWe 6 જેવી મેગા સબમરીન ઇન્ટરનેટ કેબલ્સ કપાઈ જાય, તો ભારત પર તેની ખૂબ જ ગંભીર અને તાત્કાલિક અસર પડી શકે છે. વિશ્વનો મોટાભાગનો ઇન્ટરનેટ ડેટા સેટેલાઇટથી નહીં, પરંતુ દરિયાના પેટાળમાં પાથરેલી આ ફાઇબર ઓપ્ટિક કેબલ્સ દ્વારા ટ્રાન્સફર થાય છે. ભારત માટે આ રૂટ પશ્ચિમી દેશો (યુરોપ અને અમેરિકા) સાથે જોડાવાનો મુખ્ય હાઇવે છે.

૧. ઇન્ટરનેટની સ્પીડમાં મોટો ઘટાડો (Internet Slowdown) અને લેટન્સી (Latency)

જ્યારે આ મુખ્ય કેબલ્સ બંધ થઈ જશે, ત્યારે ભારતના ટેલિકોમ ઓપરેટરો (જેવા કે ટાટા કોમ્યુનિકેશન્સ, જીઓ, એરટેલ) એ ડેટા ટ્રાફિકને અન્ય વૈકલ્પિક રૂટ્સ પર ડાયવર્ટ કરવો પડશે (દા.ત. એશિયા-પેસિફિક થઈને અમેરિકા મોકલવો). આ લાંબા રૂટના કારણે:

• ઇન્ટરનેટની સ્પીડ ધડામ દઈને નીચે આવી જશે.

• લેટન્સી (ડેટા પહોંચવાનો સમય) વધી જશે. એટલે કે વીડિયો કોલિંગ, ઓનલાઇન ગેમિંગ અને રિયલ-ટાઇમ ડેટા ટ્રાન્સફરમાં ભારે લેગ (રૂકાવટ) જોવા મળશે.

૨. આઇટી (IT) અને બેન્કિંગ સેક્ટર ખોરવાશે

ભારત વૈશ્વિક આઇટી (IT) અને આઉટસોર્સિંગ (BPO) નું હબ છે.

• યુરોપ અને યુએસએના ક્લાયન્ટ્સ સાથે કામ કરતી ભારતીય આઇટી કંપનીઓના સર્વર કનેક્શન તૂટી શકે છે અથવા ધીમા પડી શકે છે.

• વૈશ્વિક નાણાકીય વ્યવહારો, સ્ટોક માર્કેટ ટ્રેડિંગ અને આંતરરાષ્ટ્રીય બેન્કિંગ નેટવર્ક (જેમ કે SWIFT) ધીમું પડી જવાથી અબજો રૂપિયાનું નુકસાન થઈ શકે છે.

૩. ક્લાઉડ સર્વિસીસ અને સોશિયલ મીડિયા પર અસર

આપણે રોજબરોજ જે ગુગલ, માઇક્રોસોફ્ટ, ક્લાઉડ સ્ટોરેજ કે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ્સ વાપરીએ છીએ, તેમના ઘણા મોટા ડેટા સેન્ટર્સ યુરોપ અને યુએસએમાં છે. કેબલ કપાવાના કારણે આ એપ્લિકેશન્સ ઓપન થવામાં કે વિડીયો લોડ થવામાં ઘણો સમય લાગશે.

૪. FALCON અને GBICS કપાવાથી મિડલ ઈસ્ટ સાથેનું જોડાણ તૂટશે

• FALCON અને GBICS (Gulf Bridge International Cable System): આ કેબલ્સ ખાસ કરીને ભારતને પર્શિયન ગલ્ફ (દુબઈ, કતાર, કુવૈત, સાઉદી અરેબિયા) સાથે સીધું જોડે છે. જો આ કપાય, તો ખાડી દેશોમાં વસતા લાખો ભારતીયોનો ભારત સાથેનો ટેલિફોન અને ઇન્ટરનેટ સંપર્ક પ્રભાવિત થશે.

૫. 2Africa અને SeaMeWe 6 ના ભવિષ્યના રોડમેપને ફટકો

• 2Africa અને SeaMeWe 6: આ દુનિયાની સૌથી આધુનિક અને આગામી પેઢીની હાઇ-સ્પીડ કેબલ્સ છે, જે ભારતને આફ્રિકા અને યુરોપ સાથે અલ્ટ્રા-હાઇ સ્પીડથી જોડે છે. તેમાં ખામી સર્જાવાથી ભારતની ભવિષ્યની ડિજિટલ ક્ષમતાના વિસ્તરણને મોટો બ્રેક લાગશે.

શું ભારત સંપૂર્ણપણે બ્લેકઆઉટ (ઇન્ટરનેટ વગરનું) થઈ જશે?

ના, ભારતનું ઇન્ટરનેટ સંપૂર્ણપણે બંધ નહીં થાય. તેના બે મુખ્ય કારણો છે:

૧. વૈકલ્પિક રૂટ્સ (Alternative Routes): ભારત પાસે પૂર્વ તરફ (સિંગાપોર, હોંગકોંગ, જાપાન થઈને અમેરિકા જતી) ઘણી કેબલ્સ છે. આ પૂર્વનો રૂટ ચાલુ રહેશે, એટલે ઇન્ટરનેટ ચાલુ રહેશે, ભલે તે ધીમું હોય. ૨. સેટેલાઇટ ઇન્ટરનેટ: લદ્દાખ કે દરિયાઈ વિસ્તારો જેવા સંવેદનશીલ અને વ્યૂહાત્મક સ્થળો પર સેટેલાઇટ ઇન્ટરનેટ (જેમ કે ઈનમાર્સેટ કે અન્ય સેટેલાઇટ લિંક્સ) દ્વારા સંચાર વ્યવસ્થા ચાલુ રાખવામાં આવશે.

ટૂંકમાં: જો ઈરાન પાસે આ કેબલ્સ કપાય, તો ભારત માટે તે કોઈ “ડિજિટલ કટોકટી” થી કમ નહીં હોય. ઇન્ટરનેટ સંપૂર્ણ બંધ નહીં થાય, પરંતુ અર્થતંત્ર અને સામાન્ય નાગરિકોની ડિજિટલ લાઈફને બહુ મોટો ઝટકો લાગશે.