યુધ્ધના તણાવ અને ક્રૂડના ભાવમાં ઉછાળા છતાં ભારતમાં રાહત: વિશ્વના અન્ય દેશોમાં 85% સુધીનો વધારો

અમેરિકા-ઈરાન તણાવ અને વૈશ્વિક અસ્થિરતા હોવા છતાં, ભારતીય ગ્રાહકોને ઇંધણના વધતા ભાવની સીધી અસરથી બચાવી લેવામાં આવ્યા છે.

નવી દિલ્હી, ૨૧ એપ્રિલ: પશ્ચિમ એશિયામાં વધતા સંઘર્ષ અને ‘સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ’ બંધ થવાને કારણે વિશ્વભરમાં બ્રેન્ટ ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ આસમાને પહોંચ્યા છે. વિશ્વના અનેક દેશોમાં ઇંધણના ભાવમાં 85 ટકા સુધીનો તોતિંગ ઉછાળો જોવા મળ્યો છે, પરંતુ ભારત માટે રાહતના સમાચાર છે. ભારતમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ જાન્યુઆરી મહિનાના સ્તરે જ યથાવત જોવા મળી રહ્યા છે.

વૈશ્વિક સ્તરે સ્થિતિ કોટક (Kotak) ના તાજેતરના ડેટા મુજબ, ભારત અને અન્ય દેશો વચ્ચે મોટો તફાવત જોવા મળ્યો છે. વિશ્વભરમાં ગ્રાહકો આ વર્ષે ઇંધણના ભાવમાં થયેલા વધારાનો સામનો કરી રહ્યા છે:

• યુએઈ (UAE): ડીઝલના ભાવમાં લગભગ 85 ટકાનો વધારો.

• ઓસ્ટ્રેલિયા: 65 ટકાથી વધુનો વધારો.

• અમેરિકા: ડીઝલના ભાવમાં 62 ટકા અને પેટ્રોલમાં 42 ટકાનો વધારો.

• કેનેડા, પાકિસ્તાન, ફ્રાન્સ, શ્રીલંકા અને બ્રિટન: અહીં ભાવમાં 35 થી 53 ટકા જેટલો વધારો નોંધાયો છે.

• રશિયા: આ દેશ એક અપવાદ છે, જ્યાં ડીઝલના ભાવમાં માત્ર 1 ટકાથી વધુનો નજીવો વધારો થયો છે.

ભારતની સ્થિતિ: ભાવ સ્થિર ભારતમાં છૂટક પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ જાન્યુઆરી મહિનાના સ્તરે જ સ્થિર રાખવામાં આવ્યા છે:

• ડીઝલ: 87.6 રૂપિયા પ્રતિ લિટર.

• પેટ્રોલ: 94.7 રૂપિયા પ્રતિ લિટર.

સરકારની નીતિ અને OMCs પર ભાર ભારતમાં ઇંધણના ભાવ સ્થિર રહેવાનું મુખ્ય કારણ સરકારની નીતિ અને સરકારી ઓઈલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ (OMCs) દ્વારા કરવામાં આવતી પ્રાઇસ સ્ટેબિલાઇઝેશન છે. રિપોર્ટ્સ મુજબ, ઇંધણના ભાવ પર નિયંત્રણ જાળવી રાખવા માટે સરકારી OMCs રિફાઇનરીઓને ડિસ્કાઉન્ટેડ ભાવ ચૂકવી રહી છે, જેથી નુકસાનને મર્યાદિત કરી શકાય.

બ્રોકરેજ ફર્મ મેક્વેરી (Macquarie) ના રિપોર્ટ અનુસાર, હાલના ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ મુજબ, ઓઈલ માર્કેટિંગ કંપનીઓને પેટ્રોલ પર 18 રૂપિયા અને ડીઝલ પર 35 રૂપિયા પ્રતિ લિટરનું નુકસાન સહન કરવું પડી રહ્યું છે. રિપોર્ટમાં ઉમેરવામાં આવ્યું છે કે ક્રૂડના ભાવમાં દરેક $10 નો વધારો માર્કેટિંગ કંપનીઓના નુકસાનમાં આશરે 6 રૂપિયા પ્રતિ લિટરનો વધારો કરે છે.

વૈશ્વિક બજારની ભારે અસ્થિરતા વચ્ચે, ભારતની આ નીતિએ સામાન્ય નાગરિકોને મોંઘવારીના મોટા ઝટકાથી સુરક્ષિત રાખ્યા છે.